Uyku: Uyku merkezinin kontrolünde, dıştan gelen uyarılara karşı duyarlılığın azaldığı, kendiliğinden ortaya çıkan ve uygun uyarılarla içinden çıkılabilen bir bilinçsizlik durumunun hakim olduğu, vücudun aktif dinlenme periyodudur. Uyku günün geceye tekabül eden 1/3 zamanını kapsayıp vücut sağlığının korunmasını sağlar.
Horlama (snoring): Uykuda nefes alıp verme esnasında gevşemiş yumuşak damak kavsi ve küçük dilin titreşimi veya dilin geriye yüklenmesi ile oluşan sesli nefes alıp vermeye denir.
Obstuktif (tıkayıcı) uyku apne sendromu: Bayı hastalarda, derin uykuda, horlama esnasında nefes alıp verme kısa bir süreliğine durabilir. Buna "nefesin duraksaması" veya "Uyku Apnesi" denir. Eğer bu nefes durması 10 sn'den uzun ve saatte en az 10 kez tekrarlıyorsa artık tehlikeli "Uyku Apne Sendromu" oluşmuş demektir. Buna, burun delikleri girişinden nefes borusu başlangıcına kadar, üst tenefüs yolundaki tüm anomaliler (şekil ve yapı bozuklukları) sebep olabilir. Apnenin 3 tipi vardır.
1– tıkayıcı apne: üst solunum yollarında meydana gelen nefes geçişine mani olan durumlarda ortaya çıkan tiptir.
2– merkezi uyku apnesi: merkezi sinir sisteminden kaynaklanan solunum durma tipidir.
3– ilk iki tipin karışımı şeklinde ortaya çıkan solunum durma tipidir.
Uyku apne sendromu sebepleri:
1 – burun delikleri girişi darlığı: bu doğumsal veya edinsel olabilir.
2 – Septum denilen burun orta bölmesinin eğrilikleri ve doğumsal anomalileri
3 – Burun bölmesi tabanındaki kemiğin anomalileri
4 – Burun yan duvarı (konka) anomalileri
5 – Yumuşak damağın sarkık ve gevşek yapıda ve küçük dilin normalden büyük olması hali
6 – Bademciklerin kronik iltihaplar ve alerjik hastalıklar sonucu kronik büyük kalması
7 – Bademciklerin önündeki yumuşak damak kavsinin şekilsel anomalileri
8 – Alt çenenin küçük ve geride oluşması sonucu nefes geçişini daraltması
9 – Üst çenenin küçük olması
10 – Şişmanlık ve üst tenefüs yolları çevresinde anormal yağ birikmesi
11 – Kısa ve geniş boyun
12 – Alkolizm ve kas gevşetici ilaçların kullanılması
Apne sedromu sırasında kanın oksijenlenmesi azalır ve kanda karbondioksit birikir. Bunun neticesinde pulmoner hipertansiyon, kalpte aritmi, gece nefes darlığında artış, sabah baş ağrıları, yorgun uyanma, şahsiyet değişiklikleri, hipertansiyona meyil, depresyon, hafıza kayıpları, iktidarsızlık ve en önemlisi ölüm meydana gelebilir. Ölüm, doğrudan meydana gelebileceği gibi, sürekli bir hal alan yorgunluk, dikkat kaybı ve reflekslerin azalması sebebiyle dolaylı olarak da gelişmektedir.
Merkezimizde tanı için önce fizik muayene yapılır. İleri tetkikler gerekirse; MR ve sefalometrik analiz çalışmaları yapılır. Son olarak uyku laboratuarında tespit edilen veriler göz önüne alınarak sebebe yönelik tedavi uygulanır. Burun ve burun orta bölmesindeki anomaliler septorinoplasti, üst ve alt çenedeki şekil bozuklukları ortognatik cerrahi yöntemlerle tedavi edilir. Sebep dilkökünün geriye kaçarak nefes yolunu daraltması ise bu sorun ortadan kaldırılır. Eğer yumuşak damak ve küçük dilin gevşekliği söz konusuysa, sadece merkezimizde uygulanan ve kısa süren, Opr. Dr. Ahmet Aytekin’in geliştirdiği bir yöntemle bu gevşeklik düzeltilir.
Ayrıntılı Bilgi için Op.Dr.Ahmet Aytekin Gsm: 0 532 283 48 88